Báo cáo Đổi mới Sáng tạo Mùa 2 – Số 08 (tháng 11/2025) tập trung vào chủ đề nguyên liệu bền vững và thời trang tuần hoàn. Trước áp lực rác thải dệt may ngày càng lớn, kinh tế tuần hoàn đang trở thành hướng đi nổi bật nhất để ngành thời trang chuyển từ mô hình “khai thác – sản xuất – vứt bỏ” sang phát triển bền vững.
I. Nguyên liệu bền vững – Thời trang tuần hoàn
Vấn đề môi trường của ngành thời trang
- Mỗi năm thế giới tạo ra 92 triệu tấn rác thải dệt may, dự báo có thể vượt 134 triệu tấn vào năm 2030. Trong đó 80% không được thu gom để tái chế và dưới 1% được tái chế thành sản phẩm mới.
- Ngành thời trang chiếm khoảng 10% lượng khí thải carbon toàn cầu và tiêu thụ 79 nghìn tỷ lít nước mỗi năm.
- 60% quần áo mới bị đưa vào bãi rác chỉ trong vòng một năm sau khi bán ra, trong khi chưa đến 11% thương hiệu thời trang có chiến lược tái chế.
Mức độ quan tâm đến nguyên liệu bền vững
Thị trường thời trang tuần hoàn toàn cầu dự kiến tăng trưởng với CAGR 9,0% giai đoạn 2025 – 2032, từ 7,5 tỷ USD lên gần 14 tỷ USD. 30 quốc gia đã cam kết triển khai chính sách tuần hoàn; 36 thương hiệu (gồm Adidas, H&M, Nike, Levi’s, Kering) cam kết sử dụng 100% cotton bền vững và 85 thương hiệu tham gia “Recycled Polyester Challenge 2025” nhằm tăng tỷ lệ polyester tái chế từ 14% lên 45%.
Khó khăn và động lực chuyển đổi
- Khó khăn: 70% lượng phát thải xảy ra ở khâu đầu nguồn, nơi nhà cung ứng vừa và nhỏ phải đối mặt chi phí đầu tư chuyển đổi cao; chuỗi cung ứng phân mảnh với hơn 300.000 thương hiệu; người tiêu dùng còn mâu thuẫn giữa ý định và hành động. 40% thương hiệu cần tăng tốc mạnh để đạt mục tiêu giảm phát thải.
- Động lực: giai đoạn 2022 – 2025 có hơn 30 điều luật, chính sách mới từ EU và Mỹ về kiểm soát phát thải; khoảng 150 tỷ USD giá trị nguyên liệu thô mỗi năm nhanh chóng trở thành rác thải; 1/4 người tiêu dùng toàn cầu sẵn sàng trả thêm cho thời trang bền vững và 3/5 coi yếu tố “xanh” là quan trọng khi mua sắm.
Bốn xu hướng giải pháp chính
- Hợp tác lâu dài giữa thương hiệu và nhà cung cấp: giai đoạn sản xuất và xử lý vải chiếm 45 – 65% khí thải của ngành. Các thương hiệu lớn tập trung đơn hàng cho nhà cung ứng chủ lực, cam kết mua lâu dài, hỗ trợ vốn và chia sẻ kỹ thuật chuyển đổi.
- Ưu tiên nguyên liệu bền vững: năm 2023 có hơn 650 startup đổi mới vật liệu bền vững, thu hút hơn 500 triệu USD từ 88 nhà đầu tư.
- Áp dụng công nghệ đổi mới sáng tạo: khoảng 50 công nghệ mới về vật liệu, tái chế, nhuộm, AI, blockchain và sản xuất số đã được ứng dụng; các công cụ AI giúp dự báo nhu cầu, tối ưu tồn kho và giảm tới 40% tình trạng dư thừa.
- Kinh tế tuần hoàn: xu hướng nổi bật nhất, thiết kế đóng vòng từ thiết kế, sản xuất, sử dụng đến tái chế, đồng thời giảm vật liệu ngay từ khâu thiết kế.
II. Bản tin Đổi mới Sáng tạo
Điểm tin #1: Xu thế “vải thiên nhiên mới” bio-based
Thị trường vải bio-based đạt khoảng 54,2 tỷ USD năm 2025 và dự kiến tăng lên 113,4 tỷ USD vào 2034 (CAGR 8,6%). Đến năm 2030, vật liệu “next-gen” dự báo chiếm 8% tổng lượng sợi toàn cầu (khoảng 13 triệu tấn).
- Da nho (Vegea): làm từ vỏ và hạt nho, phụ phẩm của sản xuất rượu vang, ứng dụng trong thời trang và nội thất.
- PINALINA – vải sợi lá dứa: Faslink và Ecosoi tận dụng phụ phẩm lá dứa, không hóa chất độc hại, tiết kiệm nước và tạo thêm thu nhập cho nông dân; vải có bề mặt mịn, thoáng, thấm hút và “mặc thơm”.
- Lông sinh học (Savian): sử dụng sợi gai dầu, vải lanh và cây tầm ma để tạo lông có khả năng phân hủy sinh học, giảm 40 – 90% khí thải CO₂.
Điểm tin #2: Công nghệ xử lý vải mới
Nhuộm không nước bằng CO₂ siêu tới hạn giúp tiết kiệm 90 – 95% nước và khoảng 40 – 60% năng lượng. Thị trường tái chế dệt may toàn cầu ước đạt 5,1 tỷ USD năm 2025 và có thể vượt 7 tỷ USD năm 2035.
- Second Life của Faslink: thu gom đồng phục, quần áo cũ và vải tồn kho, tái sinh thành sản phẩm trong các bộ sưu tập Green Mind, Eco Space và Art Story.
- NuCycl (Evrnu): công nghệ tái chế được cấp bằng sáng chế, biến quần áo cũ thành sợi chất lượng cao, đã được Adidas và Levi’s ứng dụng.
- Nhuộm SC-CO₂: áp dụng cho cotton, polyester, nylon, viscose, loại bỏ hoàn toàn nước và nước thải; được demo tại ITMA Asia 2025.
III. Hoạt động nổi bật ngành thời trang tháng 11/2025
Aquafina Vietnam International Fashion Week 2025 lần thứ 20 (11 – 15/11, Hà Nội), Los Angeles Fashion Week với hơn 30 nhà thiết kế (5 – 7/11), Fashion Summit Hong Kong với chủ đề “Illuminate the Art of Sustainable Fashion” và Textile and Apparel Supply Chain Expo Summit 2025 (19 – 21/11, Singapore) với hơn 300 đại biểu cấp cao.
IV. Faslink2Date: Hoạt động nổi bật tháng 11
- Ngày hội Việt Nam Xanh 2025 (15 – 16/11, Nhà văn hóa Thanh niên TP.HCM): Faslink trưng bày đồng phục tái chế, sản phẩm xanh và chương trình “thu quần áo cũ – đổi quà xanh”.
- SIUF Vietnam 2025: Faslink giới thiệu chủ đề “Second Skin – Smart Style” với các dòng nội y và sportswear từ sợi cà phê, sợi tái chế và vải tính năng cao.
- Active Day – NextGen Performance Fabrics (26/11, TP.HCM) do AGTEK và Faslink tổ chức, kết nối xu hướng, giải pháp vật liệu và chuỗi cung ứng cho mùa 2026 – 2027.
Tải trọn bộ báo cáo để xem đầy đủ số liệu, biểu đồ và phân tích chi tiết về nguyên liệu bền vững và thời trang tuần hoàn.